OECD Skills Outlook 2023 — Δεξιότητες για μια ανθεκτική πράσινη και ψηφιακή μετάβαση

Οι επενδύσεις σε δεξιότητες είναι ζωτικής σημασίας για την οικοδόμηση μιας ανθεκτικής πράσινης και ψηφιακής μετάβασης. Ωστόσο, η ταχύτητα των περιβαλλοντικών και ψηφιακών μετασχηματισμών υπερβαίνει τον ρυθμό των αλλαγών στις πολιτικές για την εκπαίδευση και τις δεξιότητες και την ικανότητά τους να ανταποκρίνονται στις αναδυόμενες τάσεις και ανάγκες της κοινωνίας και των αγορών εργασίας. Οι χώρες θα πρέπει να εντείνουν σημαντικά τις προσπάθειές τους για την ενίσχυση των συστημάτων αρχικής εκπαίδευσης και την παροχή βελτιωμένων ευκαιριών αναβάθμισης των δεξιοτήτων και επανειδίκευσης για τη διά βίου μάθηση, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι διαθέσιμες δεξιότητες ανταποκρίνονται αποτελεσματικότερα στις ανάγκες της αγοράς εργασίας. Αυτό είναι επίσης απαραίτητο για να διασφαλιστεί ότι οι κοινωνίες μπορούν να αξιοποιήσουν πλήρως το δυναμικό της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ) και της ρομποτικής και να μεταβούν επιτυχώς σε μια οικονομία μηδενικών καθαρών εκπομπών, καθώς προκύπτουν

νέα προφίλ εργασίας και απαιτήσεις δεξιοτήτων, κατά μέσο όρο σε όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ μόνο τέσσερις στους δέκα ενήλικες συμμετέχουν σε τυπική ή μη τυπική μάθηση για λόγους που σχετίζονται με την εργασία. Αυτό εμποδίζει την ικανότητα των εργαζομένων να αναβαθμίζουν τις δεξιότητές τους και να επανειδικεύονται, περιορίζοντας τις ευκαιρίες ανακατανομής τους από τομείς και επαγγέλματα και την ικανότητά τους να ενισχύουν τις δεξιότητες που θα χρειαστεί να εργαστούν παράλληλα με τις νέες τεχνολογίες για να αξιοποιήσουν στο έπακρο τα δυνητικά οφέλη παραγωγικότητας.

Επιπλέον, οι εξελίξεις στη γενετική τεχνητή νοημοσύνη και τη ρομποτική θα απαιτήσουν από τα άτομα να αναπτύξουν δεξιότητες για να εργαστούν παράλληλα με τα συστήματα ΤΝ και όχι μόνο με τις υφιστάμενες τεχνολογίες. Αυτό θα αποτελέσει μια δεύτερη πρόκληση για τα συστήματα εκπαίδευσης και κατάρτισης. Αν και κατά μέσο όρο στις 14 χώρες του ΟΟΣΑ που αναλύθηκαν, λιγότερο από το 1 % των κενών θέσεων εργασίας στο διαδίκτυο απαιτούσαν δεξιότητες που σχετίζονται με την ΤΝ, θα προκύψουν σημαντικές αλλαγές στη ζήτηση δεξιοτήτων λόγω της υιοθέτησης της ΤΝ στο σύνολο της οικονομίας.
Τα
άτομα που προέρχονται από κοινωνικοοικονομικά μειονεκτούντα περιβάλλοντα είναι επίσης λιγότερο πιθανό να αποκτήσουν επάρκεια σε ένα φάσμα δεξιοτήτων κατά τη διάρκεια της τυπικής εκπαίδευσης, μεταξύ άλλων για την ανάπτυξη στάσεων και διατάξεων που μπορούν να στηρίξουν τη διττή ψηφιακή και πράσινη μετάβαση και να μειώσουν την ευπάθειά τους στις περιβαλλοντικές και τεχνολογικές αλλαγές. Απαιτείται δράση πολιτικής για τον εντοπισμό της τρωτότητας που οφείλεται στην έλλειψη επάρκειας δεξιοτήτων, προκειμένου να βελτιωθεί τόσο η ισότητα ευκαιριών όσο και η συνολική ευημερία.